Leeuwenhose verboden in stadion

LJN: AX6427  Voorzieningenrechter Rechtbank Utrecht 01-06-2006

De feiten

In verband met het komende wereldkampioenschap voetbal 2006 in Duitsland (hierna te noemen: “WK 2006”), verkoopt en verspreidt Bavaria een promotieartikel bekend onder de naam “Leeuwenhose”. Het betreft een oranje broek, model “lederhose”, met leeuwenstaart voorzien van het logo van Bavaria. 
De KNVB hanteert Artikel 5.3 standvoorwaarden, luidt als volgt: 
“ Zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de KNVB is het verboden toegangsbewijzen voor wedstrijden om de Amstel Cup, de wedstrijd om de Johan Cruijffschaal en de wedstrijden van vertegenwoordigende elftallen van de KNVB, oefenwedstrijden daaronder begrepen, te gebruiken voor commerciële doeleinden, zoals bijvoorbeeld voor de promotie en/of reclame van artikelen, als prijs in prijsvragen of als onderdeel van reisarrangementen.” 
Voorafgaand aan de door de KNVB georganiseerde oefenwedstrijd tussen het Nederlandse elftal en Kameroen heeft Bavaria voor het voetbalstadion ongeveer 15.000 stuks Leeuwenhosen aan kaarthouders van die oefenwedstrijd uitgedeeld. Bij binnenkomst moesten alle kaarthouders die de Leeuwenhose droegen of bij zich hadden deze Leeuwenhose op bevel van de KNVB uittrekken en afgeven. Indien zij daaraan geen gehoor zouden geven dan zouden zij, ondanks het feit dat zij in het bezit waren van een geldig toegangskaartje, de oefenwedstrijd niet mogen bijwonen. 

Het geschil
Bavaria vordert dat de KNVB bij vonnis wordt veroordeeld:
a. om te gedogen dat bezoekers van de komende oefenwedstrijden van het Nederlands elftal op donderdag 1 juni 2006 en zondag 4 juni 2006 de Leeuwenhose, kledingstukken en/of eventuele andere promotieartikelen c.q. uitdossing met Bavaria logo mogen dragen
b. om zich te onthouden van elke gedraging die de effectiviteit van de promotionele actie van Bavaria met de Leeuwenhose nadelig kan beïnvloeden, zulks op straffe van een dwangsom. 

Bavaria baseert deze vorderingen op een onrechtmatige daad van de KNVB. 
Bavaria voert daartoe – samengevat – het volgende aan. 
De KNVB heeft zonder daarvoor een rechtsgrond te hebben kaarthouders die een Leeuwenhose droegen of bij zich hadden de toegang geweigerd tot het stadion waar de oefenwedstrijd tussen het Nederlands elftal en Kameroen werd gespeeld. Het effect van de promotionele actie van Bavaria (onder meer bestaande uit het gratis uitdelen van ongeveer 15.000 stuks Leeuwenhosen) is daarmee door de KNVB tenietgedaan. 

KNVB voert verweer. KNVB vordert dat het Bavaria wordt verboden om op donderdag 1 juni 2006 en zondag 4 juni 2006 in een straal van 10 kilometer rond het Philipsstadion te Eindhoven respectievelijk het Feyenoord stadion te Rotterdam promotionele artikelen – met name Leeuwenhosen – aan het publiek al dan niet om niet aan te bieden, zulks op straffe van een dwangsom en met veroordeling van Bavaria in de proceskosten. 
Het eerste argument van de KNVB is dat de relatie tussen de KNVB als organisator van oefenwedstrijden van het Nederlands elftal en de kaarthouders is contractueel bepaald door de algemene voorwaarden (de standaardvoorwaarden) van de KNVB

Het tweede argument van de KNVB is dat er in het stadion huisregels gelden die het dragen van de leewenhose verbieden. 

De beslissing 

Met betrekking tot het beroep van de KNVB op de algemene voorwaarden overweegt de rechter dat:
Het is onvoldoende aannemelijk geworden dat – zoals de KNVB aanvoert en Bavaria en [eiser] betwist dat  – de KNVB op grond van artikel 5.3 van haar standaardvoorwaarden gerechtigd is om kaarthouders die een Leeuwenhose dragen of bij zich hebben de toegang tot het stadion te weigeren. Het is namelijk onvoldoende aannemelijk geworden dat artikel 5.3 van de standvoorwaarden van de KNVB een verbod behelst om zonder toestemming van de KNVB reclame-uitingen, zoals de Leeuwenhose, in het stadion mee te voeren. Integendeel, de tekst van artikel 5.3 van de standaardvoorwaarden wijst er veeleer op dat het zonder schriftelijke toestemming van de KNVB verboden is om toegangskaartjes voor commerciële doeleinden te gebruiken.
Beroep KNVB slaagt op dit punt niet

Met betrekking tot het beroep van de KNVB op de huisregels overweegt de rechter dat:

Het beroep van de KNVB op de nadere huisregel (het is verboden om een door, zoals de KNVB het uitdrukt, “sampling” verkregen Leeuwenhose in het stadion te dragen of bij zich te hebben) zoals moet in dit geval echter naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar worden geacht, omdat niet is gebleken dat de KNVB deze  nadere huisregel tijdig en duidelijk aan de kaarthouders van de oefenwedstrijden van 1 en 4 juni 2006 bekend heeft gemaakt.
Beroep KNVB slaagt op dit punt niet

Met betrekking tot het beroep van de KNVB op de onrechtmatige daad van Bavaria overweegt de rechter dat:

Het wordt voldoende aannemelijk geacht dat Bavaria in strijd handelt met hetgeen volgens ongeschreven recht in het maatschappelijk verkeer betaamt, en daarmee onrechtmatig jegens de KNVB handelt, indien Bavaria, zoals zij voornemens is, op de dagen dat de oefenwedstrijden van het Nederlandse elftal worden gespeeld (1 en 4 juni 2006) in de nabijheid van het stadion, ofwel binnen een straal van 10 kilometer van het stadion, een grote hoeveelheid promotionele artikelen voorzien van het Bavaria logo, waaronder de Leeuwenhose, aan de kaarthouders van die oefenwedstrijden al dan niet om niet zou aanbieden. Immers, alsdan zou Bavaria op slinkse wijze het verbod om in het stadion reclame te voeren en promotionele artikelen, waaronder de Leeuwenhose, aan te bieden, omzeilen en daarmee bewerkstelligen dat zij zonder dat zij daarvoor enige vergoeding aan de KNVB verschuldigd is (een reclameovereenkomst ontbreekt immers) reclame kan voeren in het stadion. Voldoende aannemelijk is dat deze handelswijze van Bavaria schade zou toebrengen aan het belang van de KNVB en overigens ook aan dat van Heineken.
Beroep KNVB slaagt op dit punt wel

Het oordeel

De voorzieningenrechter komt tot een salomonsoordeel. De voorzieningenrechter veroordeelt KNVB om te gedogen dat bezoekers van de komende oefenwedstrijden van het Nederlands elftal op donderdag 1 juni 2006 en zondag 4 juni 2006 een door hen gekochte Leeuwenhose met Bavaria-logo dragen in en bij de stadions van Eindhoven en Rotterdam waar deze oefenduels zullen worden gespeeld. De rechter Verbiedt Bavaria om op donderdag 1 juni 2006 en op zondag 4 juni 2006 in een straal van 10 kilometer rond de stadions promotionele artikelen – met name Leeuwenhosen – aan het publiek al dan niet om niet aan te bieden omdat Heineken het exclusieve recht van reclame en promotie heeft.